Fakt czy mit: autorstwo w Wikipedii

To materiał na szeroką pracę. W języku polskim wydano już jedną, pt. Autorstwo „zbiorowe” na przykładzie Wikipedii; jej autorką jest dr Marlena Jankowska, która nawet gościła na Konferencji Wikimedia Polska w 2011 r. Autorka analizuje model współpracy „kontrybutorów”, którzy niekoniecznie są autorami, niekoniecznie współautorami, a na gruncie naszej ustawy właściwie nie wiadomo kim są. Ta publikacja jest wyjątkowa przez sam fakt opisywania Wikipedii, który niezbyt pasuje do atmosfery naukowego dyskursu, a jako że jest pionierska, wywiera wpływ na inne publikacje, m.in. na pachnący farbą drukarską komentarz do ustawy o pr.aut. pod redakcją dra Damiana Flisaka…

Wątek autorstwa w Wikipedii wypłynął przy okazji omawiania wymogu oznaczenia autorstwa w ramach cytowania:

W pełni reguły cytatu będą miały zastosowanie do utworów, które są wykorzystywane w utworze tworzonym z myślą o udostępnieniu na licencji CC (np. zacytowanie cudzego utworu w haśle Wikipedii udostępnianym na licencji CC). W przypadku cytowania utworów udostępnianych na licencjach CC, które nie zawierają wyraźnego wskazania autorstwa (np. hasła w Wikipedii), wymóg podania imienia i nazwiska oraz źródła zostanie spełniony w przypadku podania linku do strony, na której jest on rozpowszechniany (niekiedy hasło bywa tworzone, redagowane przez kilkadziesiąt osób, ustalenie i wymienienie wszystkich byłoby bardzo utrudnione i nie bywa praktykowane).

CC to oczywiście Creative Commons. W przywołanym fragmencie brakuje słówka „niektóre” przed „hasła w Wikipedii”, a niepotrzebne jest „ustalenie i”. Drobnostki, które stanowią dowody poważnej luki w wiedzy czytelników Wikipedii. Otóż ustalenie autora artykułu w Wikipedii jest możliwe, co więcej, zasadniczo nie powinno być trudne (zakładka „Historia i autorzy” – czy czytelnicy jej nie widzą?), chociaż z praktyką bywa różnie (o ile wersji strony jest wiele) i bywa praktykowane.

Przy cytowaniu (mówimy o ponownym wykorzystaniu fragmentów artykułów) zasadą jest oznaczenie autora, a praktyka niezgodna z tą zasadą jest nieuprawniona, jeżeli nie traktuje się Wikipedii jak prasy (who does & why?), zna się pojęcie autora i umie się posługiwać interfejsem Wikipedii. Z perspektywy user experience doby facewittera widok historii wersji nie jest czytelny, co de facto zwalnia nawet sądy i naukowców z określania autorstwa…

Co ciekawe, wikipedyści, mimo że mają ponadprzeciętną wiedzę o prawie autorskim, też popełniają błąd w tym miejscu, ponieważ umniejszają różnicę między autorem a innymi osobami, które wniosły wkład w zawartość artykułu. Do pewnego stopnia jest to zrozumiałe (twórczość i oryginalność bywają trudne do uchwycenia, pojęcie autora w oprogramowaniu MediaWiki jest używane w innym znaczeniu niż w ustawie itd.), niemniej jednak dobry przykład nie idzie ze strony, z której jest najbardziej spodziewany.

Napiszcie, jeżeli coś pominąłem. W końcu ten wpis też jest na CC.

Reklamy

1 thought on “Fakt czy mit: autorstwo w Wikipedii”

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s